Wat betekent het nieuwe prioriteringskader van de ACM voor laadpalen?
Vanaf 1 juli 2026 gaat het nieuwe prioriteringskader van de Autoriteit Consument & Markt ook gelden voor kleinverbruikers. Dat klinkt misschien technisch, maar de impact kan groot zijn. Zeker voor de aanleg van nieuwe laadpalen. Tot nu toe werd er voor kleinverbruikers vaak automatisch netcapaciteit gereserveerd. Vanaf 1 juli verandert dat. Nieuwe aanvragen worden dan anders beoordeeld. Niet alleen op volgorde van binnenkomst, maar ook op basis van maatschappelijk belang.
Dat betekent niet dat er geen nieuwe laadpalen meer geplaatst kunnen worden. Wel betekent het dat aanvragen in gebieden met netcongestie langer kunnen duren. Daarom wordt het steeds belangrijker om laadinfrastructuur slim te plannen, goed af te stemmen op de beschikbare netcapaciteit en op tijd in actie te komen.
Wat is het prioriteringskader?
Op steeds meer plekken in Nederland raakt het stroomnet vol. Dat noemen we netcongestie. Er is dan meer vraag naar stroom dan het net op dat moment aankan. Bijvoorbeeld door de groei van elektrische auto’s, warmtepompen, zonnepanelen en bedrijven die willen verduurzamen.
Netbeheerders moeten daardoor keuzes maken. Want als er niet genoeg ruimte is op het stroomnet, kan niet iedere nieuwe aanvraag direct worden aangesloten of uitgebreid.
Daarom heeft de Autoriteit Consument & Markt, de ACM, een prioriteringskader opgesteld. In dit kader staat welke aanvragen voorrang kunnen krijgen als het stroomnet vol zit. Denk aan aanvragen met een groot maatschappelijk belang, zoals ziekenhuizen, scholen, hulpdiensten of projecten die bijdragen aan veiligheid, basisvoorzieningen of verduurzaming.
Het doel van het prioriteringskader is om de beschikbare netcapaciteit eerlijker en slimmer te verdelen. Niet alleen op basis van wie het eerst komt, maar ook op basis van waar de stroom maatschappelijk het hardst nodig is.
Wat verandert er vanaf 1 juli 2026?
Vanaf 1 juli 2026 gaat het ACM-prioriteringskader ook gelden voor kleinverbruikers. Dat zijn aansluitingen tot en met 3x80 ampère. Denk aan woningen, kleinere bedrijven en sommige laadlocaties. Tot nu toe werd er voor deze groep vaak automatisch netcapaciteit gereserveerd. Vanaf 1 juli verandert dat.
Nieuwe aanvragen worden dan ook beoordeeld op basis van het maatschappelijk belang van de aansluiting. Dat betekent dat niet iedere aanvraag meer automatisch ruimte krijgt op het stroomnet. In gebieden waar netcongestie speelt, kan een aanvraag op een wachtlijst komen. Aanvragen met maatschappelijke prioriteit krijgen dan eerder ruimte dan aanvragen zonder die prioriteit. Het aanvragen van een nieuwe aansluiting, of het uitbreiden van een bestaande aansluiting, kan daardoor meer tijd kosten.
Wat betekent dit voor openbare laadpalen?
Openbare laadpalen blijven belangrijk om elektrisch rijden mogelijk te maken. Zeker voor mensen zonder eigen oprit of vaste parkeerplek.
Wel kan het nieuwe prioriteringskader invloed hebben op de snelheid waarmee nieuwe laadpalen worden geplaatst. In gebieden met netcongestie kan het langer duren voordat er voldoende netcapaciteit beschikbaar is.
Dat betekent niet dat de ontwikkeling van openbare laadinfrastructuur stilvalt. Wel vraagt het om een slimmere aanpak. Gemeenten, laadpaalexploitanten en netbeheerders moeten nog beter kijken waar laadpalen nodig zijn, waar capaciteit beschikbaar is en hoe bestaande capaciteit zo goed mogelijk wordt benut.
Wat betekent dit voor bewoners, bedrijven en gemeenten?
De nieuwe regels kunnen voor verschillende groepen iets anders betekenen:
Voor bewoners
Wie een openbare laadpaal aanvraagt, kan in gebieden met netcongestie te maken krijgen met een langere doorlooptijd. Dat betekent niet dat een aanvraag automatisch wordt afgewezen, maar wel dat plaatsing soms meer tijd nodig heeft.
Voor bedrijven
Bedrijven die laadpunten willen realiseren, doen er goed aan om vroeg naar hun netcapaciteit te kijken. Zeker als er meerdere laadpunten nodig zijn, of als laden gecombineerd wordt met andere energievragen op locatie.
Voor gemeenten
Voor gemeenten wordt een slimme planning van laadinfrastructuur nog belangrijker. Waar is de laadbehoefte het grootst? Waar is nog capaciteit beschikbaar? En hoe kan de bestaande capaciteit zo goed mogelijk worden gebruikt?
Slimmer laden wordt belangrijker dan ooit
De oplossing zit niet alleen in het uitbreiden van het stroomnet. Het wordt ook steeds belangrijker om slimmer om te gaan met de capaciteit die er al is. Dat kan bijvoorbeeld door laadmomenten beter te spreiden, laadvermogen slim te verdelen en laadpunten continu te monitoren. Zo wordt het stroomnet minder belast op piekmomenten, terwijl elektrische rijders toch kunnen blijven laden.
Ook de keuze voor een laadlocatie wordt belangrijker. Niet alleen de laadbehoefte telt, maar ook de beschikbare netcapaciteit in de omgeving. Door laadinfrastructuur slimmer te plannen, te beheren en te gebruiken, blijft elektrisch rijden toegankelijk. Ook op plekken waar het stroomnet onder druk staat.
